Giở Trò Hay Dở Trò

Mặc dù được nhóm người sáng tác biên soạn khá công tích nhưng sách vẫn mắc những sai sót, lầm lẫn rất khó chấp nhận. Ví dụ: nhầm lẫn S với X; X cùng với S; không riêng biệt được D tuyệt GI; TR xuất xắc CH; N hay NG; IN xuất xắc INH, C xuất xắc Q, IU xuất xắc ƯU, R xuất xắc GI, R tuyệt D... Lầm lẫn giữa bí quyết viết đã từng có lần tồn tại, với chuẩn chỉnh chính tả hiện nay hành; giữa từ đồng nghĩa với từ bao gồm hai dạng bao gồm tả...

Bạn đang xem: Giở trò hay dở trò


*

Bìa cuốn “Từ điển chủ yếu tả tiếng Việt” có nhiều sai sót


Sau đây là một số ví dụ:

A. Sai chủ yếu tả bởi không riêng biệt được sự khác biệt giữa phát âm với chữ viết; thiếu hiểu biết nhiều nghĩa tự nguyên hoặc chưa thật sự thuần thục về tiếng Việt (nội dung in đậm trong ngoặc kép, sau số mục là nguyên văn của từ điển. Phần xuống dòng là thương lượng của bọn chúng tôi):

1. "BÀN: bàn hoàn (tv. Bàng hoàng)".

Không nên "bàn hoàn" "tv" (thường viết) là "bàng hoàng". Đây là nhị từ Việt gốc Hán tất cả tự hình cùng nghĩa không giống nhau. tự điển giờ đồng hồ Việt của Vietlex (Vietlex): "bàn hoàn • 盤桓 đg. 1 quấn quýt ko rời; 2 nghĩ quanh quẩn không dứt"; "bàng hoàng • 徬徨 t. Ngẩn tín đồ ra, choáng váng tới mức như không thể ý thức được gì nữa".

2. "BÁNH: bánh dày".

Viết chính xác là "bánh GIẦY" hoặc "bánh GIÀY" (tên điện thoại tư vấn bánh theo cách chế biến đổi "giày", "xéo" cho nát nhuyễn ra).

Không có sách trường đoản cú điển tiếng Việt hoặc từ điển chủ yếu tả nào trong số hàng chục cuốn shop chúng tôi có vào tay ghi nhận "bánh dày" (từ đây, với những lỗi "có một ko hai" này, sẽ tiến hành đánh ký hiệu làm việc cuối đoạn trao đổi).

3. "BƠI: bơi chải".

Viết đúng là "bơi TRẢI" (vì "trải" là 1 loại thuyền nhỏ, dài, dùng trong những cuộc thi bơi thuyền).

4. "CHAI: bé chai; canh chai".

Việt Nam không tồn tại "đặc sản" làm sao như vậy. Hợp lí ý soạn giả muốn nói về "con trai" (trong "Trai cò tranh nhau, ngư ông đắc lợi"?) với món "canh trai" nấu bởi thịt của loài nhuyễn thể này?

5. "CHẦY: chầy chật"

HTC: Viết chuẩn là "trầy trật" (trầy da, đơn lẻ xương).

6. "CHÉO: chéo ngoe; bắt chéo chân".

Viết và đúng là "tréo ngoe" ("tréo" = dòng nọ quặp, ngoắc, nỗ lực lên chiếc kia); trong những khi "chéo" chỉ là hồ hết đường xiên cắt nhau.

7. "CHỈNH: chỉnh chu".

Viết chính xác là "CHỈN chu". Do "chỉn" nghĩa là vốn, thiệt (Đạo trời, báo phục chỉn ghê, Khéo cố một mẻ cầm về đầy chỗ - Kiều).

8. "CHIỀU: xuôi chiều đuối mái".

Viết và đúng là "xuôi CHÈO" (chèo = chèo thuyền), đối với "mát MÁI" (mái = mái chèo). Dị bản: Chèo xuôi non mái; Êm chèo mát mái.

9. "CÔNG: xung công".

Viết và đúng là "SUNG công" 充公, vì sung 充 là tự Việt nơi bắt đầu Hán = nhấn thêm, nhập vào.

10. "DẰNG: dằng xé; dằng níu".

Viết và đúng là "giằng xé"; "giằng níu".

11. "DÀY: dày trông mai đợi".

Xem thêm:

Viết và đúng là "RÀY trông mai đợi" = nay trông mai đợi. Bởi vì "rày" tức là "nay", buộc phải thường thấy mô hình rày/nay… mai như: rày nắng và nóng mai mưa; rày đây mai đó; rày/nay trông mai đợi…

Ở mục "DÀY", hàng loạt từ như "dày vò", "dày xé", "dày xéo", "dây dày", "voi dày con ngữa xéo" các sai thiết yếu tả. Theo đây, viết chuẩn phải là "GIÀY vò", "GIÀY xé", "GIÀY xéo", "dây GIÀY", "voi GIÀY ngựa xéo" (đúng ra là "voi giày ngựa XÉ")

12. "DÃY: hàng nảy".

Viết đúng là "GIÃY nảy" ("giãy" vào "giãy đạp", chưa hẳn "dãy" trong hàng bàn ghế).

13. "DẪY (cv. Dãy) dẫy dụa; dẫy nẩy".

Viết chính xác là "GIẪY giụa", "GIẪY nẩy". Soạn đưa sai ở 2 mục "DÃY nảy" cùng "DẪY nẩy", minh chứng không đề nghị sự cố.

14. "DẤU: vệt diếm".

Viết đúng là "GIẤU GIẾM" ("giấu" trong "giấu kín"; không hẳn "dấu" trong "dấu vết").

15. "DỞ: dở trò".


Viết chính xác là "GIỞ trò" ("giở" vào "giở ra"; chưa phải "dở" vào "dở dang").

16. "DỤC: dục dịch".

Tiếng Việt không tồn tại khái niệm này. Lẽ nào soạn giả hy vọng hướng dẫn viết tự "RỤC RỊCH"?

17. "GIÂY: giây dưa".

Viết chính xác là "DÂY dưa" (dây của cây dưa). Vày "dây dưa" bò lan, nhánh nọ đẻ nhánh kia, nên gồm một nghĩa bóng chỉ "anh em họ mặt hàng xa". Ví dụ: "Hai đơn vị ấy gồm dây dưa gì cùng nhau đâu!" (tương từ bỏ "dây mơ rễ má"). Việt nam giới tự điển (Hội Khai trí Tiến đức) ghi nhận: "dây dưa • Dây cây dưa. Nghĩa bóng: Họ sản phẩm xa; lôi-thôi ko dứt".

18. "MA: ma chơi".

Viết đúng là "ma TRƠI". "Trơi" ở đó là dối, có mà ko thật. Thế nên người Thanh Hóa điện thoại tư vấn thằng bù quan sát giữ dưa là "thằng trơi dưa" = thằng người giả duy trì dưa. Cũng tương tự "ma trơi" là ánh lửa lập lòe thường lộ diện ở kho bãi tha ma vào đông đảo đêm mưa thâm gió bấc, khi ta đến gần thì vụt tắt giống như ảo ảnh, gồm hình sắc mà lại như không.

19. "QUỐC: trứng quốc".

Không lẽ soạn đưa muốn nói tới trứng của một loài chim mang tên là "CUỐC"?

20. "SAO: thôi sao".

"Thôi XAO" 推敲 mới tức là đẽo gọt, gạn lọc chữ nghĩa. Nguyên mang Ðảo đời Đường bao gồm câu thơ: Điểu túc trì trung thụ, Tăng xao nguyệt hạ môn 鳥宿池中樹,僧敲月下門. Vốn trả Ðảo định sử dụng chữ thôi 推 = đẩy (cửa), rồi lại định cần sử dụng chữ xao 敲 = gõ (cửa), băn khoăn mãi mà không biết hãy chọn chữ nào. Lúc hỏi Hàn Dũ, ông bảo nên dùng chữ xao 敲.Sau này "thôi xao" 推敲 được dùng với nghĩa cân nhắc, chọn lọc chữ nghĩa. Viết "thôi SAO" là vô nghĩa.

21. "SẺ: sẻ bọn tan nghé".

Viết đúng là "sẩy/sểnh đàn tan nghé". Bởi vì "sẩy" tuyệt "sểnh" mới tức là hụt, lạc, lỡ, mất (như "sẩy/sểnh nạ quạ tha"; "sẩy miệng buột lời"). Viết "SẺ" là vô nghĩa.

22. "SUẤT: phân tách suất".

Mục "CHIẾT" lại thấy ghi dấn cả "chiết SUẤT" + "chiết XUẤT", khiến độc giả chẳng biết đâu mà lần. Ví dụ nếu "chiết suất" (vật lý) thì đúng, còn "chiết suất" (công nghiệp) với nghĩa bóc để lấy tinh chất từ thảo mộc hoặc một các thành phần hỗn hợp chất nào kia thì sai. Kiểu soạn thiếu kỹ thuật này còn thấy ở rất nhiều mục từ khác.

23. "SỬ: xét sử".

Viết đúng là "xét XỬ". Vày "XỬ" 處 là trường đoản cú Việt nơi bắt đầu Hán, tất cả nghĩa xử hình án; còn "SỬ" 使 lại có nghĩa là khiến, sai khiến (viết "xét SỬ" rất có thể bị suy diễn thành: xét hỏi + sai khiến, nghiền cung). Tương tự như phải viết "XỬ án" 處案 chứ chưa phải "SỬ án".